Świadomość można trenować poprzez regularne kierowanie uwagi na bezpośrednie doświadczenie chwili obecnej i uczenie się obserwowania własnych myśli, emocji oraz doznań z ciała bez automatycznego wchodzenia w ich treść i bez uznawania ich za absolutną prawdę. W praktyce oznacza to rozwijanie nawyku „widzenia” tego, co dzieje się w umyśle, zamiast bycia całkowicie wciągniętym w narrację myślową, co stopniowo buduje przestrzeń pomiędzy bodźcem a reakcją. Kluczowym elementem jest powtarzalność, ponieważ świadomość nie jest stanem jednorazowym, lecz umiejętnością, która wzmacnia się przez codzienne, nawet krótkie momenty uważności, takie jak obserwacja oddechu, zauważanie napięć w ciele czy świadome rejestrowanie otoczenia bez oceny. Z czasem taki trening prowadzi do tego, że myśli nadal się pojawiają, ale tracą swoją automatyczną władzę nad zachowaniem i emocjami, a człowiek zaczyna rozpoznawać je jako wydarzenia w świadomości, a nie definicję siebie. W bardziej zaawansowanym etapie rozwój świadomości polega na coraz subtelniejszym zauważaniu samego aktu bycia świadomym, czyli nie tylko treści doświadczenia, ale też faktu, że jest ktoś lub coś, co to doświadczenie obserwuje, co w wielu tradycjach opisuje się jako pogłębienie obecności i stabilności wewnętrznej.
