Javier Bardem: „Kiedy bracia Coen zadzwonili, powiedziałem: «Słuchajcie, jestem niewłaściwym aktorem. Nie prowadzę samochodu, słabo mówię po angielsku i nienawidzę przemocy». Roześmiali się i odpowiedzieli: «Może właśnie dlatego do ciebie zadzwoniliśmy».”

Reżyserzy Joel i Ethan Coen wykorzystali zdjęcie z 1979 roku jako wzór fryzury Antona Chigurha. Gdy Bardem po raz pierwszy zobaczył swoją nową fryzurę, powiedział: „O nie, przez najbliższe dwa miesiące żadna się ze mną nie prześpi.” 

Za rolę w tym filmie Bardem został pierwszym hiszpańskim aktorem, który zdobył Oscara dla najlepszego aktora drugoplanowego, a także nagrody Screen Actors Guild, BAFTA, Złoty Glob oraz Critics’ Choice Award w tej samej kategorii.

„Mieszkam w Hiszpanii. Oscary to coś, co leci w telewizji w niedzielę w nocy, właściwie bardzo późno. Nie oglądasz — po prostu następnego dnia czytasz wiadomości, żeby zobaczyć, kto wygrał, a kto przegrał… Nagroda jest ważna o tyle, że przyciąga ludzi do kina. To jedyne główne znaczenie jakiejkolwiek nagrody.”

Według artykułu ze stycznia 2018 roku w Business Insider, grupa psychiatrów przeanalizowała 400 filmów i zidentyfikowała 126 postaci psychopatycznych. Uznali kreację Chigurha w wykonaniu Bardema za najbardziej klinicznie trafne przedstawienie psychopaty.

„Małym dzieciom, które biegały po Dane Hills, powtarzano, że ona tam czyha, by porwać je do swojej groty…”

- cytat z pracy Charlesa Jamesa Billsona County Folk-Lore: Leicestershire and Rutland.

Black Annis (w starszych przekazach czasem mylona z Black Agnes) jest postacią wrośniętą w pejzaż i w lęki okolic miasta Leicester w hrabstwie Leicestershire. Tam niskie wzniesienia zwane Dane Hills kryły kiedyś piaszczysto-piaskowcowe jamy i resztki dawnego lasu. Jej siedzibą była grota znana jako Black Annis’s Bower. Opisywano ją jako okrągłą jamę w piaskowcu o średnicy około dziesięciu–dwunastu stóp i wysokości mniej więcej pięciu. Miała być wykuta lub wydrążona w zboczu, w miejscu, gdzie przez wieki ciągnęły się gęstwiny leicesterowskiego lasu. Nazwę tego miejsca tłumaczy się nie jako duńskie wzgórza, lecz jako echo słowa dunes, oznaczającego wydmy i piaszczyste wyniesienia.

Wizerunek Black Annis bywał konsekwentnie odczłowieczony, ale nie w baśniowy sposób. To raczej odraza ziemska, przyziemna. W tradycji opisywano ją jako dziką kobietę o wielkich zębach i długich paznokciach, drapieżną i samotną. Była związana z jaskinią tak mocno, jakby stanowiła jej część. W często przywoływanym opisie literackim podkreśla się jej zwierzęcą fizyczność. Zamiast rąk ma ogromne szpony, a twarz, upiornie sina (livid blue), odcina się od ludzkiej normy jak znak choroby, klątwy albo niepochowanego zimna.

Jej sposób polowania jest prosty i okrutny w logice ludowego straszenia. Dzieciom biegającym po Dane Hills mówiono, że Black Annis czatuje, by porwać je do swojej groty. Potem miała rozszarpywać ofiary pazurami, wysysać krew i wieszać skóry do wyschnięcia, jakby człowiek był tylko większym zwierzęciem z futrem do zdarcia. W poetyckiej wersji legendy pojawia się też motyw pasterza. Widzi on, jak kurczy się stado, i tropi znikające jagnięta. To dodatkowo poszerza grozę. Nie jest ona wyłącznie karą dla niegrzecznych dzieci, lecz głodem, który wychodzi z nocy i potrafi uszczuplać także dobytek.

Najbardziej sugestywny obraz łączy ją z drzewem. Mówiono, że przy wejściu do groty rósł stary, ogłowiony dąb, będący ostatnim świadkiem dawnego lasu. Black Annis miała kulić się w jego konarach nad rozpadliną, gotowa spaść na przechodzące niżej dzieci jak drapieżnik. Ten szczegół jest ważny, bo w folklorze dąb bywa strażnikiem granicy, a tutaj staje się amboną łowcy. W tej samej tradycji powraca też motyw paznokci, którymi miała sama wydrapać jamę w skale, jakby nie była to po prostu naturalna jaskinia.

Mroczny dysonans tej historii polega na tym, że pod warstwą potwora prześwituje cień kogoś innego, być może realnej postaci albo realnej praktyki religijnej. W XIX wieku przytaczano przekaz łączący nazwę Black Agnes’s Bower z Agnes Scott, domniemaną pustelnicą lub anachoretką. Jej wizerunek miał widnieć w szkle kościelnym. Dziwne słowo Antrix tłumaczono jako wywiedzione od antrum, czyli groty, w której miała żyć. W legendzie zaczyna jako samotna kobieta mieszkająca na uboczu miasta. Dopiero później pamięć o niej gęstnieje i staje się narzędziem strachu. To jeden z najbardziej przejmujących mechanizmów folkloru. Samotność łatwo uznać za podejrzaną, a podejrzenie z czasem rośnie w mit o potworze.

Istnieje też druga, antykwaryczna warstwa interpretacji, podszyta fascynacją dawnymi kultami. W jednym z opisów porównuje się jaskinię do grot znanych autorowi z Indii oraz do antycznych miejsc kultu. Samą opowieść o kanibalizmie traktuje się jako możliwą, choć niepewną pamiątkę po wyobrażeniach o krwawych ofiarach składanych w ukryciu, nocą, w gęstwinach dawnego lasu. Być może to XIX-wieczna próba dopisania legendzie archaicznego rodowodu.

Osobny, niemal rytualny rozdział stanowi zwyczaj wielkanocny związany z Bower Close. Opisywano dawną praktykę z Poniedziałku Wielkanocnego. Burmistrz i rajcy w szkarłatach udawali się na teren zwany Black Annis’s Bower Close, by oglądać polowanie, w praktyce przeciąganie martwego kota przed sforą psów. Zwierzę miało być wcześniej przygotowane wodą anyżową. Potem trop prowadzono ulicami aż do drzwi burmistrza. Dodawano, że zwyczaj zaczął zanikać około 1767 roku, choć jego ślady trwały w formie wielkanocnego świętowania na Dane Hills. Najwcześniejsza wzmianka w miejskich zapisach pojawia się w 1668 roku, przy czym już wtedy mówiono o starożytności obrzędu.

Wpadło mi to głowy takie pytanie, czy istnieje jeden uniwersalny język migowy, no bo przecież poszczególne przedmioty czy akcje można opisać określonym gestem w każdym miejscu na świecie. No i odpowiedź wydała mi się interesująca, to ją wrzucam. W jednym artykule przeczytałem, że jest to powszechne przekonanie.

Otóż okazuje się ono błędne, bo każdy* kraj ma własny język migowy. xD Tak samo jak na świecie wykształciły się różne języki mówione, tak samo wykształciły się różne języki migowe. I w sumie jest to logiczne, że tak się stało. 

* uproszczenie, bo np. USA i Kanada mają wspólny. 

Sorry za AI, ale taka skondensowana forma wydaje się ciekawsza niż kilka artykułów/wywiadów które znalazłem na ten temat.