8
Żródło danych wykresu:
https://ec.europa.eu/eurostat/databrowser/view/gov_10dd_edpt1__custom_24358926/default/table
Szacunki/prognozy MF:
2025 2026
PDB 48,9% ~53,0% szacunek
EDP 59,7% ~65,1% prognoza
Miary długu publicznego
PDP
Państwowy dług publiczny, liczony według polskiej ustawy o finansach publicznych. Jest miarą używaną przy krajowych regułach i limitach długu.
Konstytucyjne prógi ostrożnościowe:
1) większy od 50%, ale nie większy od 55%
zawieszony w lipcu 2013 przez rząd D. Tuska
relacja deficytu budżetu państwa do dochodu w budżecie państwa uchwalanym na następny rok nie może przekroczyć analogicznej relacji z roku bieżącego.
2) od 55%, ale mniejszy od 60% PDP
a) w projekcie budżetu na kolejny rok:
— nie przewiduje się istnienia deficytu budżetowego państwa lub uchwala się budżet zapewniający spadek relacji długu Skarbu Państwa do PKB w stosunku do roku bieżącego
— nie przewiduje się wzrostu wynagrodzeń pracowników państwowej sfery budżetowej
— waloryzacja rent i emerytur nie może przekroczyć poziomu wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych w poprzednim roku budżetowym
— wyklucza się możliwość udzielania z budżetu państwa nowych pożyczek i kredytów
— ogranicza się wzrost wydatków wielu instytucji państwowych, takich jak: Kancelaria Sejmu, Kancelaria Senatu, Kancelaria Prezydenta RP, Trybunał Konstytucyjny, Najwyższa Izba Kontroli, Sąd Najwyższy, by nie przekroczył wydatków w administracji rządowej.
b) Rada Ministrów jest zobowiązana do przeglądu wydatków budżetu państwa, finansowanych środkami pochodzącymi z kredytów zagranicznych oraz przeglądu programów wieloletnich
c) Rada Ministrów jest zobowiązana do przedstawienia programu sanacyjnego, mającego na celu obniżenie relacji długu publicznego do PKB
d) wprowadza się ograniczenia wysokości wydatków jednostki samorządu terytorialnego
3) jest równy lub większy od 60% PDP
stosuje się postanowienia pkt. 2 lit., a i b
Rada Ministrów jest zobowiązana, w ciągu miesiąca od daty ogłoszenia relacji, do przedstawienia programu sanacyjnego, obniżającego relację poniżej poziomu 60% PKB
wydatki jednostki samorządu terytorialnego nie mogą być wyższe niż jej dochody
poczynając od siódmego dnia od ogłoszenia relacji, jednostki sektora finansów publicznych nie mogą udzielać nowych poręczeń i gwarancji.
Poniżej obrócona wersja powyższego wykresu EDP, żeby uniknąć zmniejszenia przy podgrywaniu...
https://ec.europa.eu/eurostat/databrowser/view/gov_10dd_edpt1__custom_24358926/default/table
Szacunki/prognozy MF:
2025 2026
PDB 48,9% ~53,0% szacunek
EDP 59,7% ~65,1% prognoza
Miary długu publicznego
PDP
Państwowy dług publiczny, liczony według polskiej ustawy o finansach publicznych. Jest miarą używaną przy krajowych regułach i limitach długu.
Konstytucyjne prógi ostrożnościowe:
1) większy od 50%, ale nie większy od 55%
zawieszony w lipcu 2013 przez rząd D. Tuska
relacja deficytu budżetu państwa do dochodu w budżecie państwa uchwalanym na następny rok nie może przekroczyć analogicznej relacji z roku bieżącego.
2) od 55%, ale mniejszy od 60% PDP
a) w projekcie budżetu na kolejny rok:
— nie przewiduje się istnienia deficytu budżetowego państwa lub uchwala się budżet zapewniający spadek relacji długu Skarbu Państwa do PKB w stosunku do roku bieżącego
— nie przewiduje się wzrostu wynagrodzeń pracowników państwowej sfery budżetowej
— waloryzacja rent i emerytur nie może przekroczyć poziomu wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych w poprzednim roku budżetowym
— wyklucza się możliwość udzielania z budżetu państwa nowych pożyczek i kredytów
— ogranicza się wzrost wydatków wielu instytucji państwowych, takich jak: Kancelaria Sejmu, Kancelaria Senatu, Kancelaria Prezydenta RP, Trybunał Konstytucyjny, Najwyższa Izba Kontroli, Sąd Najwyższy, by nie przekroczył wydatków w administracji rządowej.
b) Rada Ministrów jest zobowiązana do przeglądu wydatków budżetu państwa, finansowanych środkami pochodzącymi z kredytów zagranicznych oraz przeglądu programów wieloletnich
c) Rada Ministrów jest zobowiązana do przedstawienia programu sanacyjnego, mającego na celu obniżenie relacji długu publicznego do PKB
d) wprowadza się ograniczenia wysokości wydatków jednostki samorządu terytorialnego
3) jest równy lub większy od 60% PDP
stosuje się postanowienia pkt. 2 lit., a i b
Rada Ministrów jest zobowiązana, w ciągu miesiąca od daty ogłoszenia relacji, do przedstawienia programu sanacyjnego, obniżającego relację poniżej poziomu 60% PKB
wydatki jednostki samorządu terytorialnego nie mogą być wyższe niż jej dochody
poczynając od siódmego dnia od ogłoszenia relacji, jednostki sektora finansów publicznych nie mogą udzielać nowych poręczeń i gwarancji.
Poniżej obrócona wersja powyższego wykresu EDP, żeby uniknąć zmniejszenia przy podgrywaniu...
EDP
Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych, liczony według unijnej metodologii ESA. Umożliwia porównania między państwami UE i służy do oceny kryteriów fiskalnych UE.
W Polsce jest zwykle wyższy od PDP, bo obejmuje szerszy zakres jednostek i zobowiązań.
Przekroczenie 60% EDP w UE
Może być oceniane w ramach reguł fiskalnych i procedury nadmiernego deficytu; nie oznacza jednak, że po przekroczeniu progu automatycznie wchodzi w życie jedna z góry określona sankcja. Procedura nadmiernego deficytu może być wszczęta także z powodu nadmiernego deficytu budżetowego.
Procedura uruchomiona w 2024 roku dla Polski z powodu nadmiernego deficytu.
Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych, liczony według unijnej metodologii ESA. Umożliwia porównania między państwami UE i służy do oceny kryteriów fiskalnych UE.
W Polsce jest zwykle wyższy od PDP, bo obejmuje szerszy zakres jednostek i zobowiązań.
Przekroczenie 60% EDP w UE
Może być oceniane w ramach reguł fiskalnych i procedury nadmiernego deficytu; nie oznacza jednak, że po przekroczeniu progu automatycznie wchodzi w życie jedna z góry określona sankcja. Procedura nadmiernego deficytu może być wszczęta także z powodu nadmiernego deficytu budżetowego.
Procedura uruchomiona w 2024 roku dla Polski z powodu nadmiernego deficytu.