Jankesi z Wojskiem Polskim przeciw bolszewikom

10 maja 1921 roku Naczelnik Państwa Józef Piłsudski odznaczył orderami wojskowymi amerykańskich lotników, którzy u boku Wojska Polskiego brali udział w wojnie polsko-bolszewickiej.

Mówi się o tym i pisze coraz więcej, ale jednak wiele osób nie do końca kojarzy tę historię, więc od początku. Wiosną 1919 roku we Lwowie przebywał niejaki Merian Cooper. Był członkiem misji żywnościowej, a w czasie I wojny światowej latał w amerykańskim lotnictwie bombowym na froncie zachodnim.

Cooper widział fatalne położenie Lwowian i rzucił myśl utworzenia eskadry lotniczej, która miała pomóc Polakom w walce o polskość Lwowa. Ze względu na dzisiejszą sytuację polityczną oraz politykę historyczną trochę milczeniem pomija się fakt, że Cooper chciał walczyć przeciw oblegającym Lwów Ukraińcom. Jednak zanim wrócił do Francji, zebrał kolegów i wrócił, to Wojsko Polskie tego przeciwnika zdążyło pozamiatać. Coraz poważniejszym przeciwnikiem stawała się jednak Rosja Radziecka i amerykańscy chłopcy uznali, że nie ma co wracać. Równie dobrze można powalczyć przeciw bolszewikom.

W okresie bezczynności na froncie jeden z Amerykanów, Elliot Chess zaprojektował godło eskadry. Utrzymało się w polskim lotnictwie przez wiele lat. Było m.in. malowane na myśliwcach 303. Dywizjonu Myśliwskiego w Wielkiej Brytanii.

Wracając do wojny polsko-bolszewickiej, wiosną 1920 roku zaczęła się polska ofensywa na Kijów. Był to pierwszy okres chwały Amerykanów. Później odznaczyli się, broniąc Kijowa i w czasie walk odwrotowych w czerwcu i lipcu. Mieli też swój udział w obronie Lwowa w sierpniu 1920 roku.

Amerykanie wyjechali w 1921 roku. Do tego czasu zginęło trzech z nich. Po czterech latach, 30 maja 1925 roku na Cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie powstał pomnik na ich cześć. Został zniszczony w czasach Związku Radzieckiego, ale go odbudowano.

W tej samej części cmentarza jest też pomnik francuskiego piechura, ale to już całkiem uderza w aktualną politykę historyczną i mądrzejsze o tym nie wspominać.

Po więcej lotniczo-historycznych treści z naszego podwórka zapraszam na moje kanały:
- https://www.facebook.com/profile.php?id=61565102788843
- https://www.instagram.com/lotnicza_historia_polski/
- https://www.youtube.com/@LotniczaHistoriaPolski-k6c
- https://x.com/Lotnicza_HP