3
Wykres Charlesa Minarda z 1869 roku
Wykres Charlesa Minarda z 1869 roku
Wykres wykonany przez francuskiego grafika przedstawia geograficzne położenie i stan osobowy Wielkiej Armii podczas inwazji na Rosję w 1812 roku. Brązowy/czerwony kolor oznacza trasę natarcia, czarny zaś trasę odwrotu.

Z grafiki jasno wynika, że około 3/4 sił ofensywnych zostało rozbitych podczas letniego natarcia. Obala to szeroko rozpowszechniony mit, jakoby to zima pokonała Grande Armee. Wielonarodowe wojska Napoleona zostały głównie osłabione przez upał, głód, choroby (tyfus, czerwonka) oraz dezercje.

Same walki nie pochłonęły aż tak wielu ofiar, jak mogłoby się wydawać, jeśli weźmie się pod uwagę skalę inwazji. Główne bitwy to walki pod Smoleńskiem i Borodino. Bitwa pod Borodino jest jednym z najkrwawszych jednodniowych starć w historii. Łączne straty po obu stronach wynosiły 80 tysięcy żołnierzy! Największym problemem były oddziały partyzanckie, które atakowały konwoje z zaopatrzeniem i gońców z wiadomościami.

Sam niesławny odwrót zebrał ogromne żniwo, ale wczesne śniegi oraz mrozy (w czasie rozpoczęcia odwrotu był środek jesieni) nie były przyczyną porażki. Kampania była już przegrana po wygranej przez Napoleona bitwie pod Borodino, kiedy to armii rosyjskiej udało się zapobiec anihilacji. Iście piekielna ucieczka dobiła całkowicie wyniszczone siły cesarza Francuzów, pozbawiając go w ten sposób możliwości obrony Księstwa Warszawskiego i wschodnich ziem Związku Reńskiego.
0.067793846130371